Edi Hila

Pierwsza monografia Ediego Hili jednego z najważniejszych współczesnych malarzy

Europy Środkowo-Wschodniej. Artysta, urodzony w Albanii i przez dekady tworzący w

cieniu reżimu, jest dziś uznawany za czułego kronikarza przemian społecznych,

politycznych i kulturowych, jakie dotknęły region w drugiej połowie XX i na początku XXI

wieku.

Książka prezentuje przekrojowy wybór jego prac - od wczesnych rysunków po współczesne

cykle malarskie, takie jak Planting of Trees, Comfort czy Poultry. Bogatemu wyborowi

rysunków i obrazów artysty od początku lat 70. XX wieku oraz jego tekstów towarzyszą

eseje znakomitych historyków i teoretyków sztuki: Joanny Mytkowskiej, Adama Szymczyka

i Erica de Chassey. Publikacja rzuca nowe światło na twórczość Hili artysty, który nie

tworzy manifestów, lecz subtelne, przejmujące obrazy zbiorowego doświadczenia.

Monografia stanowi ważny głos w międzynarodowej refleksji nad sztuką

posttransformacyjną.

Malarstwo Ediego Hili zostało przeoczone po części z powodów historycznych. Najpierw

tworzył w izolacji właściwej krajowi odciętemu od regularnej wymiany artystycznej. Później

ukarany w latach 70. nakazem pracy na fermie drobiu uprawiał jedynie rysunek, a do

malarstwa na dobre powrócił dopiero w latach 90. Wraz z transformacją społeczną po

upadku dyktatury Envera Hodży stał się bardzo wpływowym pedagogiem, postacią kluczową

dla pokolenia artystów debiutujących około roku 2000. Ta działalność przesłaniała długo jego

własną twórczość. Okoliczności te sprawiły, co rzadkie przy dziele tak rozbudowanym, że

oglądamy twórczość Ediego Hili niejako całą naraz.

z tekstu Joanny Mytkowskiej, Kathrin Rhomberg i Erzena Shkololli

Edi Hila nie chce rozmawiać ani o bałkańskiej polityce, ani o rzeczywistości, po co kolejny

raz strzępić język? I tak wszystko, co powinniśmy zrozumieć, jest na obrazach.

Małgorzata Rejmer, Ludzie przyszłości, Tygodnik Powszechny, 8 kwietnia 2021