Co widać i czego nie widać

Prezentowane wydanie ponadczasowej rozprawy Frederica Bastiata – XIX-wiecznego ekonomisty, filozofa, pisarza i legislatora, uznawanego za jednego z prekursorów austriackiej szkoły ekonomii – to lektura obowiązkowa dla każdego, kto chce zrozumieć mechanizmy rządzące krajowymi gospodarkami oraz skutki interwencjonizmu państwowego. Choć wykład Bastiata liczy sobie niemal 200 lat, zawarte w nich tezy uderzają trafnością i uniwersalnością. Zasady przedstawione w publikacji ściśle przekładały się na realia, w których żył jej autor, równie trafnie opisują politykę współczesnych państw opiekuńczych, a co więcej – jak pisze polski wydawca książki – „będą aktualne do dnia Sądu Ostatecznego”.

Dzieło Bastiata, sformułowane prostym językiem i poparte praktycznymi przykładami, znajduje uznanie w oczach ekspertów z dziedziny ekonomii i jej początkujących adeptów – ci mogą potraktować ją jako obowiązkową „pigułkę” podstawowej wiedzy oraz punkt wyjścia do dalszego zgłębiania tematu.

Frederic Bastiat był zdeklarowanym krytykiem socjalizmu i piewcą gospodarki wolnorynkowej. W swoich poglądach kontynuował prace Adama Smitha, Jeana-Baptiste’a Saya, Francois Quesnaya czy Charlesa Comte’a – myślicieli, których prace ukształtowały założenia tzw. austriackiej szkoły ekonomii Głównym przedmiotem jego rozważań były własność prywatna, zagadnienia ograniczonego rządu i wolnego rynku; ten jest według Bastiata dynamicznym procesem regulowanym na drodze rywalizacji, a także „źródłem harmonii ekonomicznej”. Bastiat zdecydowanie odrzucał idee interwencjonizmu państwowego i kontroli cen; państwo jako instytucja powinna w jego myśli ingerować wyłącznie w sytuacjach zagrożenia życia, zdrowia i wolności obywateli. Swoje tezy zwyczajowo ilustrował abstrakcyjnymi, lecz niezwykle sugestywnymi przykładami; niektóre z nich, jak satyra „Petycja producentów świec” czy tzw. metafora zbitej szyby zapisały się na stałe w nauce o ekonomii.