Sławek Gortych i Karkonoska Seria Kryminalna — w jakiej kolejności czytać i dlaczego warto zacząć już dziś?

przez

02/07/2026

4 minuty czytania
4.5/5 (13 – ilość ocen)

Stare schronisko w karkonoskiej mgle, zrujnowane schody prowadzące do piwnicy, w której ktoś starannie ukrył prawdę sprzed kilkudziesięciu lat. Są miejsca, które pamiętają więcej, niż chciałyby powiedzieć — a literatura potrafi wyciągnąć je na światło dzienne jak nic innego.

Kim jest Sławek Gortych?

Sławek Gortych to z wykształcenia stomatolog i wielki miłośnik Karkonoszy, który od lat wędruje ich szlakami i prowadzi blog „Zagubiony w Karkonoszach”. Źródłem inspiracji dla jego twórczości są górskie wędrówki, lokalne historie oraz rozmowy z mieszkańcami regionu.

Wszystkie dotychczasowe tomy Karkonoskiej Serii Kryminalnej zdobyły tytuł Książki Roku w największym polskim plebiscycie czytelniczym serwisu lubimyczytać.pl:

  • Schronisko, które przestało istnieć — Książka Roku 2022, kategoria Debiut
  • Schronisko, które przetrwało — Książka Roku 2023, kategoria Kryminał, Sensacja, Thriller
  • Schronisko, które spowijał mrok — Książka Roku 2024, kategoria Kryminał, Sensacja, Thriller; zdobyła rekordową w historii plebiscytu liczbę 11 897 głosów
  • Schronisko, które zostało zapomniane — Książka Roku 2026, kategoria Kryminał, Sensacja, Thriller; Bestseller Empiku 2026 w kategorii Kryminał

Seria otrzymała też tytuł Najlepszej Górskiej Książki Roku na Festiwalu Literatury Górskiej w Lądku-Zdroju (2023 i 2024) oraz Karkonoską Nagrodę Literacką przyznawaną przez polsko-niemieckie jury.

O czym jest Karkonoska Seria Kryminalna?

W centrum każdej powieści stoi Tomasz Wilczur — wrażliwy, empatyczny mężczyzna, który trafia w Karkonosze i wplątuje się w sprawy kryminalne głęboko zakorzenione w mrocznej, powojennej historii gór. Karkonosze u Gortycha to nie tylko sceneria — to pełnoprawny bohater. Stare schroniska, zapomniane cmentarze, poniemieckie archiwa, granica z Czechami, osadnicy przesiedleni po 1945 roku — wszystko to tworzy atmosferę, której nie znajdziesz w żadnym innym polskim kryminale.

Czytając serię, poznajesz historię regionu w sposób, w jaki nie zrobiłby tego żaden podręcznik.

W jakiej kolejności czytać?

Seria ma spójną chronologię i rozbudowane wątki postaci. Choć każdy tom broni się jako samodzielna historia kryminalna, relacje, wspomnienia i emocje głównego bohatera rozwijają się przez całą serię — zdecydowanie warto zacząć od tomu pierwszego i nie przeskakiwać.

1. Schronisko, które przestało istnieć

Tu wszystko się zaczyna. Maksymilian Rajczakowski przyjeżdża do schroniska Odrodzenie odziedziczonego po wujku i odkrywa, że za jego zamknięciem stoi coś więcej niż zalegające rachunki — nazistowska przeszłość budynku i morderstwo sprzed lat. Debiut, który zdobył Książkę Roku 2022 w kategorii Debiut w plebiscycie lubimyczytać.pl i zbudował armię wiernych czytelników.

2. Schronisko, które przetrwało

Justyna Skała — zarządzająca schroniskiem — planuje spokojny wieczór w teatrze. Zamiast tego wraca do budynku i zastaje tam włamywaczy, a dozorca zniknął. Ich poszukiwania prowadzą do wydarzeń z czasów II wojny światowej: zamachu na radziecki pociąg i morderstwa, o którym nikt nie powinien pamiętać. Gortych sięga tu do okresu pierwszych lat powojennych, poszerzając historię Odrodzenia o kolejną warstwę. Książka Roku 2023 w kategorii Kryminał, Sensacja, Thriller.

3. Schronisko, które spowijał mrok

Wrzesień 1947: uczeń z Cieplic zostaje oskarżony o zamach na radzieckich dygnitarzy i musi uciekać. Grudzień 1991: do schroniska Strzecha Akademicka przyjeżdża Andrzej Czerwiński i wchodzi w środek zdarzeń, których echa do dziś nie ucichły. Trzecia część serii splata ze sobą trzy dekady i trzy tajemnice — każda głębiej ukryta niż poprzednia. Książka Roku 2024 w plebiscycie lubimyczytać.pl, z rekordową liczbą 11 897 głosów w historii konkursu.

4. Schronisko, które zostało zapomniane

Rok 1944: w hotelu Sanssouci odbywa się tajna konferencja niemieckich dyplomatów. Rok 1992: grupa młodzieży organizuje seans spirytystyczny, który kończy się tragedią. Rok 2008: robotnicy przy remoncie odsłaniają zamurowane zwłoki — i uruchamiają lawinę podejrzeń wobec lokalnego historyka. Czwarty tom Gortycha osadza akcję na trzech płaszczyznach czasowych, każda z nich ukrywa coś, czego ktoś wolałby nie wyciągać na jaw. Książka Roku 2026 w kategorii Kryminał, Sensacja, Thriller i Bestseller Empiku 2026. Dostępne też w wydaniu z barwionymi brzegami.

5. Święto Karkonoszy

Najnowsza odsłona serii — i już teraz jedna z najpopularniejszych książek 2026 roku. Karkonosze świętują, ale pod powierzchnią uroczystości coś czai się w cieniu. Idealna dla tych, którzy dotarli tu z tomem pierwszym.

Dla kogo ta seria?

  • Miłośnicy Karkonoszy i Dolnego Śląska
  • Fani polskiego kryminału regionalnego
  • Czytelnicy zafascynowani historią pogranicza
  • Szukający prezentu dla podróżnika w góry

Seria jest idealna dla każdego, kto chce więcej niż tylko zagadkę kryminalną — kogoś, kto szuka atmosfery, emocji i poczucia, że poznaje prawdziwe miejsce na mapie. Tom pierwszy to znakomity prezent dla kogoś planującego wyjazd w Karkonosze — gwarantujemy, że po powrocie natychmiast sięgnie po tom drugi.

Karkonosze milczą — ale Sławek Gortych sprawia, że w końcu mówią.

Karkonoska Seria Kryminalna — wszystkie tomy

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *