Spis treści Show
Wiedza w pigułce
- Autor – George Orwell.
- Rodzaj i gatunek – powieść paraboliczna (alegoryczna).
- Epoka – Współczesność (literatura XX wieku).
- Główny bohater – Napoleon.
- Najważniejszy temat – mechanizmy powstawania systemu totalitarnego i degeneracja idei rewolucyjnych.
- Najważniejszy moment fabularny – przegnanie Snowballa przez psy Napoleona i wprowadzenie dyktatury.
- Ważne postacie – Snowball, Bokser, Squealer, Stary Major, Clover, Benjamin, Mojżesz, Mollie.
- Miejsca akcji – Folwark Dworski (Manor Farm), Folwark Zwierzęcy (Animal Farm).
- Czas akcji – nieokreślony czas współczesny autorowi (alegoria lat 1917-1943/44 w ZSRR).
- Znaczenie tytułu – tytuł wskazuje na miejsce akcji, które po rewolucji staje się symbolem nowego ustroju, a ostatecznie powraca do nazwy pierwotnej, co domyka klamrę upadku idei.
- Główne motywy / tematy – totalitaryzm, propaganda, rewolucja, zdrada, praca, nierówność, pamięć historyczna.
- Konteksty maturalne – rewolucja rosyjska i stalinizm, Parabola (przypowieść), Dystopia, Mechanizmy władzy.
- Rok wydania – 1945.
Streszczenie krótkie
Akcja toczy się na Folwarku Dworskim pana Jonesa w nieokreślonym czasie współczesnym. Głównym bohaterem jest Napoleon, jedna z inteligentnych świń, które po śmierci starego knura Majora stają na czele buntu. Zwierzęta, pragnąc wolności i lepszego traktowania, wypędzają właściciela i przejmują gospodarstwo, zmieniając jego nazwę na Folwark Zwierzęcy.
Po zwycięstwie w Bitwie pod Oborą zwierzęta ustalają siedem przykazań opartych na równości, jednak między Napoleonem a Snowballem narasta konflikt o władzę. Napoleon przeprowadza krwawy przewrót, przepędzając rywala za pomocą tresowanych psów i wprowadzając dyktaturę opartą na terrorze oraz propagandzie Squealera. Świnie stopniowo przejmują ludzkie nawyki, zmuszają inne zwierzęta do morderczej pracy przy budowie wiatraka i łamią kolejne zasady, czego symbolem staje się wysłanie schorowanego konia Boxera do rzeźni.
Historia kończy się upadkiem pierwotnych ideałów rewolucji i doprowadzeniem folwarku do ruiny, podczas gdy świnie nawiązują współpracę z ludźmi. Nazwa gospodarstwa zostaje zmieniona z powrotem na Folwark Dworski, a Napoleon ucztuje z sąsiednimi gospodarzami. Obserwujące to przez okno zwierzęta z przerażeniem dostrzegają, że twarze świń i ludzi stały się niemożliwe do odróżnienia.
Jakie są główne wydarzenia w folwarku zwierzęcym
Powieść „Folwark zwierzęcy” autorstwa George’a Orwella rozpoczyna się od buntu zwierząt przeciwko swojemu właścicielowi, panu Jonesowi. Ten dramatyczny akt jest symbolem rewolucji, podczas której zwierzęta przejmują kontrolę nad gospodarstwem, marząc o społeczeństwie opartym na zasadach równości i sprawiedliwości. W rezultacie tworzą zasady animalizmu.
Budowa wiatraka odgrywa kluczową rolę jako symbol obiecanego dobrobytu dla wszystkich mieszkańców farmy. Jednak szybko staje się narzędziem manipulacji w rękach świń przywódców, które wykorzystują ten projekt do umocnienia swojej władzy.
Podczas bitwy pod Oborą zwierzęta dzielnie bronią swojego terytorium przed ludźmi usiłującymi odzyskać utraconą kontrolę nad gospodarstwem. To starcie ukazuje ich determinację i solidarność w walce o ideały rewolucji.
Zdrada Boksera to bolesny przykład brutalności systemu stworzonego przez świnie. Lojalny koń roboczy, Bokser, zostaje sprzedany do rzeźni pod pretekstem wysłania go na leczenie, co ujawnia bezwzględność przywództwa i ich obsesję na punkcie utrzymania władzy za wszelką cenę.
Modyfikacja przykazań animalizmu stanowi kolejny istotny moment w historii. Świnie stopniowo zmieniają te zasady według własnych potrzeb, co prowadzi do ich całkowitego złamania i zdrady pierwotnych ideałów rewolucji.
Ostatecznie różnice między świniami a ludźmi zanikają; świnie zaczynają zachowywać się jak dawni ciemiężcy: ludzie. Powieść kończy się symbolicznym połączeniem tyranii ludzi z despotyzmem świń, będąc gorzką krytyką totalitaryzmu oraz wyzysku władzy.
Bohaterowie powieści „Folwark zwierzęcy” to zwierzęta, które symbolizują różne grupy społeczne oraz ich zachowania. Napoleon, jedna z głównych postaci, po rewolucji staje się autorytarnym przywódcą. Ilustruje tym samym tyranię i korupcję władzy. Snowball, druga świnia zaangażowana w tworzenie rewolucji, zostaje przez Napoleona wypędzona, co jest symbolem zdradzonych ideałów.
Squealer pełni rolę propagandysty i manipuluje informacjami, by usprawiedliwiać działania władz – co nawiązuje do mediów kontrolowanych przez rządy. Bokser to pracowity koń uosabiający lojalność klasy robotniczej; jego smutny los podkreśla brutalność systemu bezlitośnie wykorzystującego jednostki.
- Clover, pracowita klacz.
- Benjamin, sceptyczny osioł.
- Mollie, próżna klacz.
Inne postacie, jak Clover, Benjamin czy Mollie, ukazują różnorodne cechy społeczeństwa: naiwność, cynizm i egoizm. Każde z tych zwierząt ilustruje mechanizmy rządzenia oraz zdrady ideałów rewolucji, zgodnie z głównymi wydarzeniami opisanymi wcześniej w książce.
W powieści George’a Orwella „Folwark zwierzęcy” motywy literackie odgrywają kluczową rolę w zrozumieniu jej przesłania. Jednym z najistotniejszych jest propaganda, wykorzystywana przez przywódcze świnie do manipulacji i kontroli nad resztą zwierząt. Dzięki niej utrzymują swoją władzę i tłumią ewentualne bunty. Motyw ten ściśle wiąże się z postacią Squealera, który mistrzowsko przeinacza fakty, aby usprawiedliwiać działania rządzących.
Innym znaczącym motywem jest zdrada rewolucyjnych ideałów. Początkowe zasady animalizmu, mające zapewnić wszystkim równość, stopniowo ulegają wypaczeniu pod wpływem interesów świń sprawujących władzę. To prowadzi do upadku utopijnego społeczeństwa i ukazuje, jak łatwo pierwotne wartości mogą zostać zaniedbane. Przykładem tego jest zdrada Boksera oraz wygnanie Snowballa.
Zacieranie się różnic między ludźmi a świniami symbolizuje całkowitą degenerację rewolucji. Pod koniec książki granice między ciemiężycielami a wyzwolicielami stają się niewyraźne. Jest to gorzka krytyka totalitaryzmu oraz mechanizmów władzy, gdzie nowe elity przekształcają się w tych samych oprawców, których wcześniej potępiali.
Symbolika zwierząt jako reprezentantów różnych grup społecznych również odgrywa istotną rolę. Każda postać ilustruje konkretne cechy społeczne czy polityczne, co wzbogaca analizę utworu jako alegorii systemów totalitarnych. Postacie takie jak Napoleon, Snowball czy Bokser odzwierciedlają mechanizmy rządzenia oraz zdrady ideałów zgodnie z głównymi wydarzeniami dzieła.
Jakie są główne przesłania folwarku zwierzęcego
„Folwark zwierzęcy” autorstwa George’a Orwella to dzieło pełne istotnych przesłań, które pozostają aktualne nawet w 2025 roku. Jednym z kluczowych tematów jest krytyka totalitaryzmu. Książka doskonale ilustruje, jak szybko pierwotne ideały rewolucji mogą zostać zdeformowane przez tych, którzy zdobywają władzę. Świnie, początkowo walczące o równość i sprawiedliwość, przekształcają się w tyranów nieodróżnialnych od dawnych ciemiężycieli.
Innym ważnym przekazem jest ostrzeżenie przed manipulacją ideologią. Orwell pokazuje, że przywódcy potrafią użyć języka i propagandy do kontrolowania społeczeństwa oraz utrzymania swojej dominacji. Postać Squealera znakomicie obrazuje ten proces poprzez zniekształcanie faktów w celu usprawiedliwiania działania liderów.
Książka uwypukla również symboliczne załamanie utopii. Zwierzęta na farmie początkowo marzą o świecie bez ludzkiego ucisku, lecz nowe elity stają się równie opresyjne jak ich poprzednicy. To przestroga przed tym, jak każda rewolucja może doprowadzić do powrotu do punktu wyjścia.
Streszczenie szczegółowe
1. Plan wydarzeń
- Wizja Starego Majora o wolności i rewolucji.
- Wybuch buntu i ustanowienie siedmiu przykazań.
- Początki organizacji folwarku pod wodzą świń.
- Zwycięska obrona zwierząt w bitwie pod Oborą.
- Ucieczka Mollie i konflikt Snowballa z Napoleonem.
- Wygnanie Snowballa i przejęcie władzy przez Napoleona.
- Decyzja o budowie wiatraka i handel z ludźmi.
- Zmiana przykazań i rosnące przywileje świń.
- Brutalne czystki i egzekucje rzekomych zdrajców.
- Oszustwo Fredericka i zniszczenie wiatraka.
- Śmierć Boksera i kłamstwa Squealera.
- Upodobnienie się świń do ludzi i upadek idei.
- Przywrócenie nazwy Folwark Dworski i uczta z ludźmi.
2. Czas i miejsce akcji
Akcja powieści rozgrywa się na przestrzeni wielu lat, obejmując okres od zapowiedzi rewolucji do całkowitego przekształcenia ustroju folwarku. Miejscem wydarzeń jest fikcyjny angielski folwark, początkowo nazywany Folwarkiem Dworskim, a po rewolucji przemianowany na Folwark Zwierzęcy. To odizolowane, ale symboliczne miejsce staje się areną eksperymentu społecznego, wydanego w 1945 roku i odzwierciedlającego procesy polityczne, ze szczególnym uwzględnieniem rewolucji rosyjskiej i powstania Związku Radzieckiego.
3. Charakterystyka bohaterów
- Stary Major – sędziwy, poważany knur, inspirator rewolucji i twórca idei animalizmu. Jego postać symbolizuje myślicieli i ideologów komunizmu, takich jak Karol Marks i Włodzimierz Lenin. Przedstawia wizję społeczeństwa wolnego od wyzysku, opartego na równości i sprawiedliwości.
- Napoleon – agresywny, przebiegły i bezwzględny knur, który stopniowo eliminuje swoich rywali i koncentruje w swoich rękach pełnię władzy. Jest alegorią Józefa Stalina, ucieleśniając tyranię, manipulację i korupcję. Cechuje go dążenie do absolutnej kontroli i brak skrupułów w osiąganiu celów.
- Snowball – energiczna, inteligentna i pomysłowa świnia, która początkowo jest jednym z głównych liderów rewolucji. Jego postać symbolizuje Lwa Trockiego, rewolucjonistę, który został wygnany i oczerniony przez swoich przeciwników politycznych. Snowball wyróżnia się zdolnościami organizacyjnymi i dążeniem do edukacji zwierząt.
- Squealer – niezwykle elokwentna i sprytna świnia, pełniąca rolę rzecznika prasowego Napoleona. Jest mistrzem propagandy, manipulacji i kłamstwa, potrafiącym przekształcić każdą niekorzystną dla władzy sytuację w triumf. Symbolizuje Wiaczesława Mołotowa i ogólnie aparat propagandowy reżimów totalitarnych.
- Bokser – silny, niezwykle pracowity i lojalny koń, który ślepo wierzy w ideały rewolucji i w Napoleona. Jest naiwny i łatwowierny, ucieleśniając wyzyskiwaną klasę robotniczą, która, mimo ciężkiej pracy i poświęcenia, jest ostatecznie zdradzona i zniszczona przez system. Jego dewizami są „Będę pracować jeszcze ciężej” i „Napoleon ma zawsze rację”.
- Clover – matczyna i lojalna klacz, która z czasem zaczyna dostrzegać nieprawidłowości i zniekształcenia rewolucji. Symbolizuje świadomą, ale bezsilną część społeczeństwa, która ma przeczucia co do prawdy, lecz nie potrafi skutecznie się jej przeciwstawić.
- Benjamin – cyniczny, pesymistyczny osioł, najstarsze zwierzę na folwarku. Od początku sceptyczny wobec rewolucji, symbolizuje pesymistycznych intelektualistów, którzy przewidują negatywne skutki, ale pozostają bierni. Jest jedynym, który ostatecznie rozumie podstęp ze sprzedażą Boksera.
- Mollie – próżna i leniwa klacz, której zależy jedynie na wstążkach i cukrze. Nie mogąc zrezygnować z wygód związanych z życiem u ludzi, ucieka z folwarku. Jest symbolem białej emigracji lub burżuazji, która nie potrafiła zaakceptować wyrzeczeń związanych z rewolucją.
- Muriel – inteligentna koza, która potrafi czytać. Reprezentuje wykształcone warstwy społeczne, które, mimo zdolności do zrozumienia zmian w przykazaniach, również pozostają bierne.
- Pan Jones – pijący i zaniedbujący swoje obowiązki właściciel Folwarku Dworskiego, którego zwierzęta przeganiają. Symbolizuje cara Mikołaja II i obalony przez rewolucję system feudalny.
- Whymper – ludzki pośrednik, który prowadzi handel między Folwarkiem Zwierzęcym a sąsiednimi gospodarzami. Jest symbolem kapitalistów, którzy pomimo ideologicznych różnic, handlowali z ZSRR.
- Frederick – właściciel Zagajnika, przebiegły i bezwzględny gospodarz. Symbolizuje Adolfa Hitlera i nazistowskie Niemcy, reprezentując zdradę i agresję.
- Pilkington – właściciel Lisiego Lasu, zaniedbany i niezdecydowany sąsiad. Symbolizuje mocarstwa zachodnie (USA i Wielką Brytanię), które początkowo dystansowały się od rewolucji, a później próbowały nawiązać stosunki.
- Mojżesz – udomowiony kruk, opowiadający o mitycznej Krainie Cukierków, do której zwierzęta trafią po śmierci. Symbolizuje Kościół prawosławny i obietnice życia pozagrobowego, które w oczach władzy odwracają uwagę od trudów życia doczesnego.
- Psy (szczenięta Jessie i Bluebell) – wychowane przez Napoleona, stanowią jego wierną i brutalną straż. Są symbolem tajnej policji politycznej (NKWD), służącej do zastraszania i eliminowania przeciwników.
- Owce – bezmyślne i łatwo manipulowalne zwierzęta, które bezkrytycznie powtarzają hasła propagandowe. Symbolizują masy społeczne, które łatwo poddają się indoktrynacji i nie kwestionują autorytetu władzy.
4. Problematyka
- Totalitaryzm i tyrania – analiza mechanizmów powstawania i umacniania się reżimów totalitarnych, gdzie jednostka traci wszelkie prawa na rzecz autorytarnej władzy.
- Propaganda i manipulacja – obnażenie roli propagandy jako narzędzia kontroli społecznej, zniekształcania prawdy historycznej i usprawiedliwiania nawet najbardziej okrutnych działań władzy.
- Zdrada ideałów rewolucji – pokazanie, jak wzniosłe idee o równości i sprawiedliwości mogą zostać wypaczone i wykorzystane do stworzenia nowego, jeszcze bardziej opresyjnego systemu.
- Korupcja władzy – przedstawienie tezy, że absolutna władza demoralizuje i prowadzi do nadużyć, bez względu na początkowe intencje rewolucjonistów.
- Nierówność społeczna – krytyka fałszywej obietnicy równości, która w rzeczywistości prowadzi do powstania nowej hierarchii, gdzie „niektóre zwierzęta są równiejsze od innych”.
5. Kluczowe wątki
- Geneza i przebieg rewolucji – od wizji Starego Majora, poprzez bunt, aż do ustanowienia Folwarku Zwierzęcego.
- Walka o władzę – narastający konflikt między Snowballem a Napoleonem, zakończony brutalnym przegnaniem tego pierwszego i przejęciem pełni kontroli przez Napoleona.
- Budowa i zniszczenie wiatraka – symboliczna praca zwierząt nad projektem, który miał poprawić ich byt, będąca metaforą wielkich, często niewykorzystanych, inicjatyw gospodarczych.
- Degradacja życia zwierząt – stopniowe pogarszanie się warunków życia większości zwierząt, w kontraście do rosnących przywilejów świń, oraz systematyczne łamanie pierwotnych zasad.
- Stosunki z ludźmi – ewolucja relacji folwarku z sąsiadami, od całkowitego zerwania, poprzez ostrożny handel, aż do pełnego pojednania i upodobnienia się świń do ludzi.
6. Motywy
- Totalitaryzm – dominujący motyw ukazujący stopniowe budowanie autorytarnego reżimu, gdzie jednostka jest podporządkowana państwu, a wolność i prawa są iluzją.
- Propaganda – centralny motyw, demonstrujący siłę zniekształcania prawdy, manipulacji opinią publiczną i tworzenia fałszywej rzeczywistości przez władzę.
- Równość i nierówność – powieść bada, jak idea powszechnej równości zostaje zrujnowana, prowadząc do powstania nowej, jeszcze bardziej rażącej hierarchii społecznej.
- Zdrada ideałów – powracający motyw, w którym początkowe szczytne cele rewolucji są systematycznie wypaczane i zastępowane przez cynizm i brutalną walkę o władzę.
- Naiwność i ignorancja – motyw łatwowierności i braku krytycznego myślenia u większości zwierząt, co czyni je podatnymi na manipulację i wyzysk.
- Korupcja władzy – uniwersalny motyw pokazujący, jak władza absolutna nieuchronnie prowadzi do demoralizacji i nadużyć, przekształcając rewolucjonistów w oprawców.
- Pamięć i historia – motyw ten ukazuje, jak władza kontroluje przeszłość, fałszując historię i zacierając pamięć, aby umocnić swoją pozycję i usprawiedliwić obecne działania.
7. Streszczenie szczegółowe utworu
Opowieść o Folwarku Zwierzęcym rozpoczyna się od portretu Folwarku Dworskiego, zarządzanego przez wiecznie pijanego i zaniedbującego swoje obowiązki pana Jonesa. W tej atmosferze biedy i wyzysku sędziwy knur rasy średnia biała, Stary Major, zwołuje wszystkie zwierzęta na tajne zebranie. Dzieli się z nimi proroczym snem i wizją przyszłości, w której zwierzęta żyją wolne od ludzkiej tyranii. Podkreśla, że człowiek jest pasożytem, który czerpie korzyści z pracy zwierząt, nie dając nic w zamian. Major wzywa do rewolucji, która ma ustanowić społeczeństwo oparte na równości, wspólnej pracy i dobru. Przestrzega przed naśladowaniem ludzkich zwyczajów, a na koniec uczy wszystkie zwierzęta pieśni „Zwierzęta Anglii”, hymnu wolności.
Trzy dni po porywającym przemówieniu Stary Major umiera, lecz jego idee zostają podchwycone i rozwinięte przez młode świnie: inteligentnego Snowballa, przebiegłego Napoleona oraz elokwentnego Squealera. Świnie przekształcają koncepcje Majora w zinstytucjonalizowaną filozofię nazwaną animalizmem. Niespodziewanie, rewolucja wybucha wcześniej niż zakładano. Spowodowana jest skrajnym zaniedbaniem ze strony pana Jonesa. Głodne i sfrustrowane zwierzęta, wykorzystując jego pijaństwo, przeganiają właściciela i jego parobków z folwarku. Po zwycięstwie, w przypływie euforii, zwierzęta ogłaszają dom Jonesa muzeum, a nazwę folwarku zmieniają na Folwark Zwierzęcy. Na ścianie stodoły wypisane zostaje Siedem Przykazań Animalizmu – fundamentalne zasady nowego porządku, m.in. zakaz noszenia ubrań, spania w łóżkach, picia alkoholu czy zabijania innych zwierząt, a przede wszystkim zasada „Wszystkie zwierzęta są równe”. Jednak już po pierwszych sianokosach pojawiają się pierwsze niepokojące sygnały – mleko znika w tajemniczych okolicznościach.
Początkowo zwierzęta ciężko pracują, ale z ogromnym entuzjazmem, świadome, że plony są wyłącznie dla nich. Pomimo początkowych trudności, sianokosy kończą się sukcesem. Jedynie próżna klacz Mollie i leniwy kot unikają pracy. Bokser, silny koń, przyjmuje jako życiową dewizę hasło „Będę pracować jeszcze ciężej”. Niedziele stają się dniem wolnym, poświęconym na wiece, podnoszenie flagi z symbolicznym kopytem i rogiem, oraz planowanie prac na nadchodzący tydzień. Snowball, pełen zapału, próbuje edukować zwierzęta, zakładając komitety i ucząc je czytać, choć z mizernym skutkiem. Dla mniej inteligentnych zwierząt upraszcza Siedem Przykazań do łatwej do zapamiętania maksymy: „Cztery nogi dobre, dwie nogi złe”. Tymczasem Napoleon, bez rozgłosu, zabiera szczenięta Jessie i Bluebell na wychowanie. Wkrótce Squealer usprawiedliwia znikanie mleka i jabłek, twierdząc, że są one niezbędne dla świń – mózgu folwarku – grożąc jednocześnie powrotem pana Jonesa, jeśli świnie nie będą w pełni sił.
Wieści o rewolucji na Folwarku Zwierzęcym szybko rozchodzą się po okolicy. Sąsiedzi, Frederick i Pilkington, początkowo bagatelizują wydarzenia, by potem szerzyć fałszywe plotki o kanibalizmie i torturach. Mimo to, pieśń „Zwierzęta Anglii” staje się hymnem buntu na innych farmach. W październiku pan Jones wraz z innymi gospodarzami atakuje folwark, próbując odzyskać swoją własność. Snowball, który pilnie studiował taktykę wojenną Juliusza Cezara, skutecznie dowodzi obroną. Bitwa pod Oborą kończy się zdecydowanym zwycięstwem zwierząt, dzięki zasadzce i odwadze Boksera i Snowballa. Ginie jedna owca, a Snowball zostaje ranny. Poległej owcy zostaje przyznane odznaczenie Zwierzę Bohater Druga Klasa, a Snowballowi i Bokserowi – zwierzę Bohater Pierwsza Klasa. Ustanowione zostają dwie rocznice: rewolucji (23 czerwca) i zwycięskiej bitwy (23 października).
Zimą konflikt między Napoleonem a Snowballem narasta. Mollie, nie mogąc zrezygnować z wygód, ucieka z folwarku. Snowball, zafascynowany elektrycznością, proponuje budowę wiatraka, który miałby zapewnić prąd, ogrzewanie i odciążyć zwierzęta z ciężkiej pracy. Napoleon, wrogo nastawiony do pomysłu rywala, ostentacyjnie sika na jego plany. Podczas niedzielnego wiecu, gdy Snowball wygłasza płomienne przemówienie w obronie wiatraka, nagle zjawia się dziewięć psów, wychowanych potajemnie przez Napoleona, które atakują i przeganiają Snowballa z folwarku. Napoleon przejmuje pełnię władzy, znosi wiece, powołuje komitet złożony wyłącznie ze świń i ogłasza, że zwierzęta będą zbierać się tylko na defiladach i w celu odbioru rozkazów. Czaszka Majora zostaje wykopana i umieszczona na piedestale. Squealer natychmiast rozpoczyna kampanię propagandową, umniejszając rolę Snowballa w bitwie pod Oborą i gloryfikując Napoleona. Bokser bezkrytycznie przyjmuje nową dewizę: „Napoleon ma zawsze rację”. Ku zdziwieniu wszystkich, Napoleon niespodziewanie ogłasza, że wiatrak jednak powstanie, choć będzie to wymagało zwiększonej pracy i zmniejszenia racji żywnościowych. Squealer tłumaczy, że Napoleon nigdy nie był przeciwny wiatrakowi, a wręcz był jego pomysłodawcą, zaś Snowball był złodziejem jego planów i zdrajcą.
Zwierzęta ciężko pracują nad budową wiatraka, wydłużając tydzień pracy do sześćdziesięciu godzin. Bokser pracuje jeszcze ciężej, budząc się wcześniej i sam ciągnąc kamienie. Mimo to, brakuje potrzebnych materiałów. Napoleon rozpoczyna handel z sąsiednimi gospodarzami, sprzedając siano i jaja za pośrednictwem ludzkiego agenta, Whympera. Gdy zwierzęta przypominają sobie o zakazie handlu z ludźmi, Squealer przekonuje je, że taki zapis nigdy nie istniał i że to kłamstwa Snowballa. Świnie zamieszkują w dawnym domu pana Jonesa i zaczynają sypiać w jego łóżkach. Clover, podejrzewając złamanie przykazań, prosi Muriel o odczytanie szóstego przykazania, które okazuje się zmienione na: „Żadne zwierzę nie będzie spać w łóżku pod prześcieradłem”. Burza niszczy częściowo zbudowany wiatrak. Napoleon natychmiast oskarża o to Snowballa, wydając na niego wyrok śmierci i obiecując nagrodę za jego schwytanie. Podejmuje decyzję o natychmiastowej odbudowie.
Następna zima jest wyjątkowo ciężka, zwierzęta głodują. Napoleon ukrywa prawdziwą sytuację przed ludźmi, pokazując Whymperowi worki z piaskiem posypane ziarnem. Nakazuje kurom znosić czterysta jaj tygodniowo na sprzedaż, co prowadzi do buntu i śmierci dziewięciu kur. Napoleon planuje handel drewnem, wahając się między Pilkingtonem a Frederickiem, jednocześnie rozpuszczając plotki o Snowballu jako agencie jednego z nich. Squealer tworzy nową wersję bitwy pod Oborą, w której Snowball jest zdrajcą, a Napoleon bohaterem. Zwierzęta, początkowo sceptyczne, ostatecznie wierzą w słowa Napoleona. Następują brutalne czystki – psy Napoleona zagryzają prosięta, które wcześniej sprzeciwiały się wodzowi, a także kury, gęś i owce, które przyznają się do rzekomej współpracy ze Snowballem. Przerażone zwierzęta są świadkami łamania Siedmiu Przykazań. Clover prosi Muriel o odczytanie szóstego przykazania, które okazuje się zmienione na: „Żadne zwierzę nie będzie zabijać innego bez powodu”. Squealer ogłasza, że rewolucja się dokonała, a pieśń „Zwierzęta Anglii” jest zbędna. Od tej pory zwierzęta mają śpiewać nową pieśń autorstwa Minimusa.
Zwierzęta pracują dłużej i ciężej, a Squealer fałszuje raporty, aby udowodnić wzrost produkcji. Napoleon przyjmuje pochlebne tytuły, takie jak Przyjaciel Kacząt. Sprzedaje drewno Frederickowi, mimo wcześniejszych plotek o jego okrucieństwie. Frederick oszukuje Napoleona, płacąc fałszywymi banknotami. Wściekły Napoleon wydaje na niego wyrok śmierci. Frederick atakuje folwark z gromadą ludzi, detonując wiatrak. Zwierzęta, pomimo wielu ofiar, przeganiają agresorów w bitwie pod Wiatrakiem. Napoleon kierował akcją z tyłu i nie odniósł ran, choć to Snowball w Bitwie pod Oborą został ranny śrutem. Uroczysty pogrzeb poległych trwa dwa dni. Bokser, ranny w kolano, zdaje sobie sprawę z upływającego czasu i starzejącego się ciała. Wieczorem świnie znajdują whisky i upijają się do nieprzytomności. Squealer ogłasza, że Napoleon umiera, co wywołuje lamenty zwierząt. Po wyzdrowieniu Napoleon postanawia produkować alkohol, przeznaczając pod uprawę jęczmienia pastwisko dla emerytowanych zwierząt. Squealer w nocy zmienia piąte przykazanie na: „Żadne zwierzę nie będzie piło alkoholu w nadmiarze”.
Ranne kopyto Boksera nie chce się goić. Zwierzęta, pomimo ciężkich warunków, odbudowują wiatrak. Bokser ukrywa swoje cierpienie, marząc o zobaczeniu ukończonego wiatraka przed przejściem na emeryturę. Zimą racje żywnościowe zostają zmniejszone wszystkim zwierzętom oprócz świń. Squealer usprawiedliwia przywileje rządzących, twierdząc, że zwierzęta wcale nie głodują i że warunki życia są lepsze niż za Jonesa. Napoleon organizuje „spontaniczne” pochody wojskowe, podczas których gloryfikuje siebie i swoje zwycięstwa. Folwark Zwierzęcy zostaje ogłoszony republiką, a Napoleon, jako jedyny kandydat, zostaje prezydentem. Squealer ponownie zmienia historię, twierdząc, że Snowball otwarcie walczył po stronie ludzi w bitwie pod Oborą. Kruk Mojżesz wraca na folwark, nadal opowiadając o Górze Cukierków. Świnie, pomimo uznania jego opowieści za bzdury, dają mu naparstek piwa dziennie. Bokser, wyczerpany pracą, pada pod ciężarem kamieni. Z rannego pyska leci mu krew, zwierzę ledwo żyje. Napoleon obiecuje mu najlepszą opiekę w szpitalu. Niespodziewanie Bokser zostaje zabrany furgonem. Benjamin, biegnąc po raz pierwszy w życiu, alarmuje zwierzęta, że furgon należy do rzeźnika. Squealer podaje do wiadomości publicznej, że Bokser zmarł w szpitalu, otoczony opieką, a furgon został kupiony od rzeźnika i nie zdążono go przemalować. Wieczorem świnie urządzają wystawną stypę zakrapianą alkoholem.
Mijają lata, umiera większość zwierząt pamiętających rewolucję. Clover jest sędziwą klaczą, Benjamin niewiele się zmienia. Napoleon i Squealer stają się opasłymi knurami, podczas gdy reszta zwierząt żyje w nędzy. Napoleon ogłasza, że postęp jest sprzeczny z animalizmem, liczy się skromne życie i ciężka praca. Squealer nadal usprawiedliwia uprzywilejowaną pozycję świń. Zwierzęta są dumne z przejęcia folwarku, wierząc, że są równe sobie i czekają na Republikę Zwierząt. Ku zdziwieniu Clover, Squealer zaczyna chodzić na dwóch nogach, a za nim z domu wychodzą inne świnie. Na końcu pojawia się Napoleon z batem w racicy. Owce zaczynają skandować: „Cztery nogi dobre, dwie nogi lepsze”. Następnego dnia Clover prosi Benjamina o odczytanie przykazań. Na ścianie stodoły widnieje już tylko jeden napis: „Wszystkie zwierzęta są równe. Ale niektóre zwierzęta są równiejsze”. Świnie nadzorują pracę, trzymając w racicach baty. Kupiły radio, a Napoleon nosi ubrania pana Jonesa. Tydzień później do Folwarku Zwierzęcego przybywa delegacja gospodarzy. Świnie i ludzie grają w karty i wznoszą toasty. Jeden z gospodarzy chwali świnie za skuteczne rozwiązania, takie jak dłuższy dzień pracy i zmniejszenie racji żywnościowych. Napoleon ogłasza, że gospodarstwo jest kolektywem należącym do wszystkich świń, a nazwa Folwark Zwierzęcy zostaje zmieniona z powrotem na Folwark Dworski. Usuwa ze sztandaru kopyto i róg. Zwierzęta obserwujące tę scenę z zewnątrz nie potrafią już odróżnić świń od ludzi.

Poznajcie Monię – pasjonatkę literatury, która zaczytuje się w kryminałach, biografiach i powieściach obyczajowych. Dobra książka to dla niej najlepszy sposób na wieczorny relaks, choć równie chętnie spędza czas przy emocjonujących filmach, zwłaszcza tych, które trzymają w napięciu do ostatniej chwili.
Kiedy nie oddaje się czytaniu, wyrusza na górskie szlaki, realizując swoją pasję do zdobywania szczytów. Latem zamienia góry na wodę, ciesząc się słońcem i spokojem na desce SUP. Jest również entuzjastką aktywności fizycznej – od dynamicznych zajęć aerobiku po długie spacery wśród leśnych krajobrazów, które pozwalają jej na chwilę wytchnienia.
Prywatnie to szczęśliwa mama dorastającej nastolatki, Łucji, z którą dzieli codzienne radości i wyzwania. Pełna energii, zawsze uśmiechnięta i gotowa na nowe wyzwania – taka właśnie jest Monia!






Dodaj komentarz