Spis treści Show
„Świat Dysku” jest najbardziej znanym dziełem Terry’ego Pratchetta. To humorystyczna seria fantasy, która zaczyna się od jawnej parodii gatunku i w ciekawy sposób ewoluuje wraz z kolejnymi tomami. Z tego względu warto zastanowić się nad tym, od którego tytułu zacząć przygodę ze „Światem Dysku” i w jakim porządku czytać książki brytyjskiego pisarza. Zapoznaj się więc z naszymi wskazówkami!
O czym są książki z serii „Świat Dysku” Terry’ego Pratchetta?
Terry Pratchett stworzył „Świat Dysku” przede wszystkim po to, aby dostarczać czytelnikom rozrywki, ale też dzielić się z nimi swoimi przemyśleniami na temat otaczającej nas rzeczywistości. Jego cykl ponad 40 książek przyjął więc postać satyryczną, komentując i wyśmiewając rozmaite współczesne zjawiska pod płaszczykiem szalonych fabuł fantasy.
Wszystko zaczęło się od „Koloru magii” i „Blasku fantastycznego”, które parodiowały ten gatunek literacki i w pełnej krasie prezentowały specyficzne poczucie humoru autora. Kolejne tytuły zyskiwały już jednak coraz dojrzalszy charakter – zarówno pod względem zawiłości fabuły, jak i poruszanej tematyki. W taki sposób Terry Pratchett zadawał czytelnikom pytania na przykład o mechanizmy władzy, religię, tolerancję czy kulturę masową.
Pisarz wykorzystał w tym celu prosty zabieg – stworzył fikcyjny świat oparty na znanej nam rzeczywistości, w którym wszystko jest jednak możliwe. Tak powstał Dysk, czyli płaska planeta spoczywająca na grzbietach czterech słoni stojących na skorupie wielkiego żółwia A’Tuina płynącego przez wszechświat. Jest to miejsce, w którym niezliczeni bohaterowie Pratchetta przeżywają swoje zadziwiające przygody, pomagając jednocześnie autorowi opisywać w krzywym zwierciadle jego własny, realny świat.
W jakiej kolejności czytać „Świat Dysku” Terry’ego Pratchetta?
Wielu czytelników Terry’ego Pratchetta uważa, że książki ze „Świata Dysku” można czytać w dowolnej kolejności, ponieważ poszczególne historie tylko nieznacznie zazębiają się ze sobą. Faktycznie, ich humorystyczny ton i nieco zwariowany charakter pozwalają na tak swobodne podejście do tematu. Mimo wszystko, może ono poskutkować wrażeniem chaosu i pozbawić Cię pełni przyjemności płynącej z lektury. Na czym polegałyby więc alternatywne rozwiązania? Do wyboru masz w zasadzie dwie możliwości.
„Świat Dysku” Terry’ego Pratchetta zgodnie z kolejnością publikacji
Pierwsza proponowana przez nas metoda czytania książek Terry’ego Pratchetta polega na zapoznawaniu się z nimi w takim porządku, w jakim były one wydawane. Choć niekoniecznie pozwala to poukładać sobie chronologię wydarzeń rozgrywających się na Dysku, to gwarantuje ciekawe obserwacje w zakresie stylu pisarza, jego warsztatu i zmian w myśleniu. Jeśli zdecydujesz się na taką kolejność, czytaj powieści Pratchetta zgodnie z poniższą listą:
- „Kolor magii” (1983)
- „Blask fantastyczny” (1986)
- „Równoumagicznienie” (1987)
- „Mort” (1987)
- „Czarodzicielstwo” (1988)
- „Trzy wiedźmy” (1988)
- „Piramidy” (1989)
- „Straż! Straż!” (1989)
- „Eryk” (1990)
- „Ruchome obrazki” (1990)
- „Kosiarz” (1991)
- „Wyprawa czarownic” (1991)
- „Pomniejsze bóstwa” (1992)
- „Panowie i damy” (1992)
- „Zbrojni” (1993)
- „Muzyka duszy” (1994)
- „Ciekawe czasy” (1994)
- „Maskarada” (1995)
- „Na glinianych nogach” (1996)
- „Wiedźmikołaj” (1996)
- „Bogowie, honor, Ankh-Morpork” (1997)
- „Ostatni kontynent” (1998)
- „Carpe Jugulum” (1998)
- „Piąty Elefant” (1999)
- „Prawda” (2000)
- „Złodziej czasu” (2001)
- „Ostatni bohater” (2001)
- „Zadziwiający Maurycy i jego edukowane gryzonie” (2001)
- „Straż nocna” (2002)
- „Wolni Ciut Ludzie” (2003)
- „Potworny regiment” (2003)
- „Kapelusz pełen nieba” (2004)
- „Piekło pocztowe” (2004)
- „Łups!” (2005)
- „Zimistrz” (2006)
- „Świat finansjery” (2007)
- „Niewidoczni Akademicy” (2009)
- „W północ się odzieję” (2010)
- „Niuch” (2011)
- „Para w ruch” (2013)
- „Pasterska korona” (2015)
„Świat Dysku” Terry’ego Pratchetta zgodnie z chronologią wydarzeń
Choć liczni wielbiciele Terry’ego Pratchetta zapoznawali się z tworzonym przez niego światem zgodnie z powyższą kolejnością, to z perspektywy czasu wcale nie wydaje się ona najwłaściwszych porządkiem. Chodzi mianowicie o to, że autor rozwijał równolegle kilka podcyklów „Świata Dysku”, które skupiają się wokół określonych bohaterów i ich przygód. Jeśli chcesz więc w stosunkowo uporządkowany sposób prześledzić wydarzenia rozgrywające się na Dysku, weź pod uwagę następujący podział:
1. Cykl o Rincewindzie – to przede wszystkim książki otwierające całą serię, odznaczające się bardziej humorystycznym charakterem i poświęcone między innymi Rincewindowi, czyli nieudolnemu magowi Niewidocznego Uniwersytetu w Ankh-Morpork:
- „Kolor magii”
- „Blask fantastyczny”
- „Czarodzicielstwo”
- „Eryk”
- „Ciekawe czasy”
- „Ostatni kontynent”
- „Ostatni bohater”
- „Niewidoczni Akademicy”
2. Cykl o Straży Miejskiej – seria łącząca slapstickowy humor cyklu o Rincewindzie z nieco bardziej ambitnymi tonami kolejnych książek Pratchetta. Skupia się wokół miejskich strażników walczących z przestępczością w paskudnym Ankh-Morpork:
- „Straż! Straż!”
- „Zbrojni”
- „Na glinianych nogach”
- „Bogowie, honor, Ankh-Morpork”
- „Piąty elefant”
- „Straż Nocna”
- „Łups!”
- „Niuch”
3. Cykl o rewolucji przemysłowej / cykl biznesowy / cykl o Moiście von Lipwigu – zbiór tytułów o wyjątkowo publicystycznym charakterze, które w dość wyraźny sposób krytykują takie zjawiska jak uprzedzenia, korupcja, wszechwładza korporacji czy stronniczość mediów:
- „Ruchome obrazki”
- „Prawda”
- „Potworny regiment”
- „Piekło Pocztowe”
- „Świat Finansjery”
- „Para w ruch”
4. Cykl o Śmierci – powieści poświęcone jednej z ważniejszych postaci w „Świecie Dysku”, czyli ŚMIERCI:
- „Mort”
- „Kosiarz”
- „Muzyka duszy”
- „Wiedźmikołaj”
- „Złodziej Czasu”
5. Cykl o Czarownicach z Lancre – jedna z najbardziej cenionych podserii „Świata Dysku”, koncentrująca się na postaciach potężnych i przebojowych wiedźm:
- „Równoumagicznienie”
- „Trzy wiedźmy”
- „Wyprawa czarownic”
- „Panowie i damy”
- „Maskarada”
- „Carpe Jugulum”
6. Cykl o Tiffany Obolałej – to ciekawy zbiór powieści powiązany z Czarownicami z Lancre i pisany przez Pratchetta z myślą o młodszych czytelnikach. Opowiada o nastoletniej czarownicy Tiffany i dotyka problemów związanych z dorastaniem:
- „Wolni Ciut Ludzie”
- „Kapelusz pełen nieba”
- „Zimistrz”
- „W północ się odzieję”
- „Pasterska korona”
Warto zauważyć, że do żadnej z powyższych serii nie zaliczają się „Piramidy”, „Pomniejsze Bóstwa” oraz „Zadziwiający Maurycy i jego edukowane gryzonie”. Pierwsze dwie powieści wzbogacają jednak wiedzę o mitologii, wierzeniach i filozofii Dysku, a ostatnia dedykowana jest stricte dzieciom.
Którą kolejność czytania „Świata Dysku” wybrać?
Tylko od Ciebie zależy, czy książki Terry’ego Pratchetta będziesz czytać w kolejności dowolnej, czy zgodnie z którymś z zaprezentowanych porządków. Zastanów się, czy bardziej zależy Ci na obserwacji pisarskiego stylu autora, czy na towarzyszeniu bohaterom w ich przygodach, a następnie zajrzyj do księgarni tantis.pl i wybierz interesujące Cię tomy „Świata Dysku!”
„Ciekawe czasy” – nowa edycja legendy Terry’ego Pratchetta, która musi znaleźć się w Twojej kolekcji!
Może Cię też zainteresować…
Jeśli uwielbiasz humor, magię i niepowtarzalny klimat Świata Dysku, warto sięgnąć także po Pokazać świat Dysku Terry’ego Pratchetta — wyjątkową książkę, która zabiera Cię za kulisy tworzenia jednej z najbarwniejszych fantastycznych rzeczywistości w literaturze. Ta ilustrowana podróż po współpracy Sir Terry’ego Pratchetta i Paula Kidby’ego ukazuje, jak zrodził się dyskowy świat, który pokochały miliony czytelników na całym świecie, oraz prezentuje niepublikowane wcześniej szkice, obrazy i historie z zaplecza powstawania ilustracji. To idealne uzupełnienie Twojej kolekcji, które jeszcze bardziej pogłębi Twoje zrozumienie i miłość do uniwersum Świata Dysku.

Poznajcie Monię – pasjonatkę literatury, która zaczytuje się w kryminałach, biografiach i powieściach obyczajowych. Dobra książka to dla niej najlepszy sposób na wieczorny relaks, choć równie chętnie spędza czas przy emocjonujących filmach, zwłaszcza tych, które trzymają w napięciu do ostatniej chwili.
Kiedy nie oddaje się czytaniu, wyrusza na górskie szlaki, realizując swoją pasję do zdobywania szczytów. Latem zamienia góry na wodę, ciesząc się słońcem i spokojem na desce SUP. Jest również entuzjastką aktywności fizycznej – od dynamicznych zajęć aerobiku po długie spacery wśród leśnych krajobrazów, które pozwalają jej na chwilę wytchnienia.
Prywatnie to szczęśliwa mama dorastającej nastolatki, Łucji, z którą dzieli codzienne radości i wyzwania. Pełna energii, zawsze uśmiechnięta i gotowa na nowe wyzwania – taka właśnie jest Monia!













