Zan. Ostatni z rodu

To jest opowieść o Tomaszu Zanie urodzonym na Wileńszczyźnie w 1902 r. - ostatnim z rodu - którego życiorys wpisał się w wielką historię Polski XX w., a jednocześnie zamknął się w historii ostatniego pokolenia Polaków, żyjącego na Kresach. To także opowieść o ziemiańskich rodach kresowych Zanów, Dowgiałłów czy Broel-Platerów, którzy przetrwali w pamięci bohatera opowieści. Walczył o Polskę Odrodzoną i o kształt jej wschodnich granic. Jego biograf, W. Wiśniewski, po 13 grudnia 1981 r. włączył się w nurt podziemnej działalności. Jego rozmowy z ostatnim z rodu Zanów stanowią zatem zapis teraźniejszości lat 80. XX w. i przeszłości: "Która to już wojna w pańskim życiu? - spytał się autor swego bohatera. - Czy ostatnia?". Prof. Jan Żaryn