Nadzieja i tęsknota. Rozstanie

Po rozbiorze Rzeczpospolitej i porażce insurekcji kościuszkowskiej Miłosz i Aleksandra próbują pogodzić się z utratą ojczyzny i starają się ułożyć sobie życie w rodzinnym domu Miłosza, w Kamieńcu. Siostra Aleksandry, Klementyna, usiłuje zaś odzyskać córkę uprowadzoną przez swoją szwagierkę. Gdy jej próby kończą się fiaskiem, zaczyna popadać w obłęd. Tymczasem Konstancja Dunina, chcąc zdobyć przychylność małżonka, oddaje swojego młodszego syna pod opiekę zakonnic w domu podrzutków, dzięki czemu może ponownie zamieszkać z rodziną.

Sytuacja w Europie, wbrew oczekiwaniom jej mieszkańców, nie stabilizuje się, a to za sprawą pojawienia się na politycznej scenie Napoleona Bonapartego. W Miłosza wstępuje nowa nadzieja. Postanawia kolejny raz wyjechać za granicę i tam dołączyć do wojsk dowodzonych przez rzutkiego francuskiego przywódcę. Opuszcza Kamieniec, a siostry Aleksandra i Klementyna mimo sprzeciwu Rastawickiego powracają do majątku Laudańskich i wpadają w poważnie tarapaty.