Chorwacja. Dzieje, kultura, idee

„Chorwacja. Dzieje, kultura, idee” jest pierwszą syntezą historii i kultury tego kraju napisaną z myślą o polskich czytelnikach, od momentu uzyskania niepodległości przez Chorwację. To potężne, ponad siedmiusetstronicowe kompendium wiedzy zaspokoi ciekawość każdego chorwatofila.

Dziś Chorwacja kojarzy się z popularnym kierunkiem wakacyjnych wyjazdów, a na myśl przychodzą Split, Dubrovnik czy Park Narodowy Jezior Plitwickich. Ta książka sięga jednak dużo bardziej zamierzchłych czasów. To opowieść o dziejach Chorwatów od wędrówki nad Adriatyk po spełnienie marzenia o własnym państwie – o „swoich na swoim”. Po rozpadzie Jugosławii i wojnie domowej Chorwacja stała się niepodległym państwem. Niepodległość ogłosiła w czerwcu 1991 roku. Kultura chorwacka jest bardzo różnorodna, a jej bogactwo wynika z uwarunkowań historycznych. Wyrosła na gruncie trzech kręgów cywilizacyjnych – śródziemnomorskiego, środkowoeuropejskiego i bałkańskiego. Życie różniło się od siebie w zależności od regionu: w bogatych miastach Dalmacji nadmorskiej, wewnątrz antycznych murów miejskich, wyglądało zgoła inaczej, niż w północnej Chorwacji, gdzie panowała typowa dla Europy Środkowej kultura szlachecka. Dzisiejsza Chorwacja odpowiada krainom historycznym, które przez wieki były częścią różnych organizmów politycznych. W jednych regionach zegary wybijały renesans i barok, w innych czas długo płynął zgodnie z rytmem średniowiecza. Różnice widoczne były także na poziomie języka urzędowego: w zależności od miejsca używano niemieckiego, węgierskiego, włoskiego czy tureckiego. Wszędzie posługiwano się jednocześnie którymś z wariantów języka chorwackiego. 

Ujednolicenie rozmaitych tradycji w jedną kulturę ogólnonarodową w XIX wieku nie usunęło w cień różnorodności. Jest ona trwale wpisana w pejzaż kulturowy i w zbiorową wyobraźnię. „Chorwacja. Dzieje, kultura, idee” to siedemnasty tom serii Biblioteka Europy Środka pod redakcją Jacka Purchli.

Maciej Czerwiński – polski filolog slawista, tłumacz, krytyk literacki, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. 

Inne książki o Chorwacji: „Współczesna Serbia i Chorwacja wobec własnej historii” T. Stryjka, „Opowiedzieć naród Chorwackość” według Augusta Senoi  D. Kanieckiej czy „Jugosławia. Rozsypana układanka” Beaty i Pawła Pomykalskich.