Bezmatek

Matka to osoba wiążąca rodzinę, spajająca różne osobowości, które się w niej pojawiają. Spajając rodzinę, tworzy bezpieczne miejsce do życia, miejsce, do którego nie mają dostępu choroby i śmierć. Co jednak, kiedy to matka umiera?

W swojej debiutanckiej powieści Bezmatek Mira Marcinów opowiada o przeżywaniu śmierci, która przychodzi z nienacka, kiedy to matka narratorki zaczyna umierać. Wszystko jest tu dziwne, a najdziwniejsza jest śmierć, której miało nie być.

Bo na świecie są tylko dwie okoliczności końca: ktoś zmarł śmiercią tragiczną lub po długich cierpieniach. Jednak Bezmatek opowiada o innej śmierci, rozciągniętej w czasie na wtedy i teraz. I tak spotykamy w niej szczęśliwą małą dziewczynkę i młodą matkę w latach dziewięćdziesiątych, ale i trudne relacje pomiędzy dorastającą i dorosłą córką, a coraz starszą matką. Matką, która jest wieloma matkami, wieloma kobietami, w której łączy się artystka, alkoholiczka, opiekunka, matka szczęśliwa i matka nienawistna, matka kreująca własne życie i matka przywiązana wbrew sobie do codzienności.

Autorka próbuje znaleźć nowy język na opisanie straty i ze skrajnej intymności robi literaturę: transową, mocną, dowcipną, a jednocześnie drżącą, okrutnie szczerą, pełną czułości i tęsknoty nie wiadomo za czym, choć wiadomo, że tej pustki wypełnić się nie da.

Bezmatek to brutalna opowieść o pragnieniu życia i ucieczce od umierania oraz historia wielkiej, szalonej i zachłannej miłości, jaka może wydarzyć się tylko między matką a córką. Nie wiadomo czy narratorka jest tożsama z autorką książki, czy to ona malowała matkę przed włożeniem jej ciała do trumny, czy to jej matka umarła tak, jak matka z książki? Na to pytanie książka nie odpowie, jednak w swoim własnym, zróżnicowanym tempie przeprowadzi czytelnika przez ciężkie chwile choroby, śmierci i żałoby, przez piękne chwile między matką i córką. Wydarzenia książki wpływają na rytm opowieści i sprawiają, że jej szybsze i wolniejsze momenty współgrają z emocjami, które przynosi.

Wielopłaszczyznowa książka Bezmatek przynosi chwile zastanowienia i refleksji nad życiem, śmiercią i relacjami z najbliższymi.

Mira Marcinów (urodzona w 1985 roku) jest absolwentką Uniwersytetu Jagiellońskiego, na którym obroniła doktorat w dziedzinie psychologii. Pracuje w Polskiej Akademii Nauk, publikuje w polskich i zagranicznych czasopismach. Za książkę Bezmatek otrzymała w styczniu 2021 Paszport Polityki.